ಸುಪ್ರೀಂಕೋರ್ಟ್, ಹಿಂದೂ ವಿವಾಹವು ಕೇವಲ ವ್ಯವಹಾರವಲ್ಲ, ಅದೊಂದು ಪವಿತ್ರ ಸಂಸ್ಕಾರ ಎಂದು ಮಹತ್ವದ ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದೆ. 1955ರ ಹಿಂದೂ ವಿವಾಹ ಕಾಯ್ದೆಯಡಿ, ಸಪ್ತಪದಿಯಂತಹ ಆಚರಣೆಗಳು ಅತ್ಯಗತ್ಯವಾಗಿದ್ದು, ವಿವಾಹವನ್ನು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಲು ಕೇವಲ ನೋಂದಣಿ ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರ ಸಾಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದಿದೆ.
ಹಿಂದೂ ಸಂಪ್ರದಾಯದಲ್ಲಿ ಮದುವೆ ಎನ್ನುವುದು ವ್ಯವಹಾರವಲ್ಲ, ಅದೊಂದು ಪವಿತ್ರ ಬಂಧನ, ಅದೊಂದು ಸಂಸ್ಕಾರ ಎಂದಿರುವ ಸುಪ್ರೀಂಕೋರ್ಟ್, ಮಹತ್ವದ ತೀರ್ಪೊಂದರಲ್ಲಿ, 1955 ರ ಹಿಂದೂ ವಿವಾಹ ಕಾಯ್ದೆಯಡಿಯಲ್ಲಿ ಮದುವೆಯ ಕಾನೂನು ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳು ಮತ್ತು ಔಪಚಾರಿಕತೆಗಳನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ. ವಿವಾಹವು ಒಂದು ಸಂಸ್ಕಾರ, ವ್ಯವಹಾರವಲ್ಲ, ಆದ್ದರಿಂದ ಮದುವೆಯನ್ನು ಸಾಬೀತು ಮಾಡಲು ಪ್ರಮಾಣಪತ್ರ ಮಾತ್ರ ಸಾಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಹೇಳಿದೆ. ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಏಳು ಹೆಜ್ಜೆಗಳ ಪ್ರತಿಜ್ಞೆಗಳು (ಸಪ್ತಪದಿ) ಮತ್ತು ಇತರ ಆಚರಣೆಗಳು ಅತ್ಯಗತ್ಯ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿಗಳಾದ ಬಿ.ವಿ. ನಾಗರತ್ನ ಮತ್ತು ಆಗಸ್ಟೀನ್ ಜಾರ್ಜ್ ಮ್ಯಾಸ್ಸಿ ಅವರ ಪೀಠವು ಈಚೆಗೆ ಹೇಳಿದೆ.
ಕಾಯ್ದೆಯಲ್ಲಿ ಇರುವುದೇನು?
ಹಿಂದೂ ವಿವಾಹ ಕಾಯ್ದೆಯ ಸೆಕ್ಷನ್ 8 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ವಿವಾಹ ನೋಂದಣಿ ಅಗತ್ಯವಿದೆ ಮತ್ತು ಸೆಕ್ಷನ್ 7 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಹಿಂದೂ ಪದ್ಧತಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಮದುವೆಯನ್ನು ನಡೆಸಬೇಕು ಎಂದು ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿಗಳು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಕಾನೂನಿನ ಅಡಿ ಸೂಚಿಸಲಾದ ಎಲ್ಲಾ ಆಚರಣೆಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಇಬ್ಬರು ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ವಿವಾಹವಾಗಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಪುರಾವೆಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಹೇಳಿದೆ. ಒಂದು ವೇಳೆ ದಂಪತಿ ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಬೇರ್ಪಡಲು ಬಯಸಿದರೆ, ವಿವಾಹದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಡೆಸುವ ಆಚರಣೆಗಳ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಪುರಾವೆಯಾಗಿ ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಹೇಳಿದೆ.
ವಿವಾಹದ ಮಹತ್ವ ಸಾರಿದ ಕೋರ್ಟ್
ಹಿಂದೂಗಳಲ್ಲಿ ಮದುವೆಯು ವಾಣಿಜ್ಯ ವಹಿವಾಟಲ್ಲ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಪೀಠ ಹೇಳಿದೆ. ಪುರುಷ ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯ ನಡುವೆ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ವಿವಾಹವು ಅಗತ್ಯವಾದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿದ್ದು, ಅವರು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಒಂದು ಕುಟುಂಬವನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತಾರೆ, ಇದು ಭಾರತೀಯ ಸಮಾಜದ ಮೂಲ ಘಟಕವಾಗಿದೆ. ವಿವಾಹವು ಒಂದು ಸಂಸ್ಕಾರವಾಗಿದ್ದು, ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡಬೇಕು ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಹೇಳಿದೆ. ಮದುವೆಯಾಗುವ ಮೊದಲು ಯುವಕರು ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯರು ಭಾರತೀಯ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಈ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಪವಿತ್ರತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಆಳವಾಗಿ ಯೋಚಿಸಬೇಕೆಂದು ನಾವು ಒತ್ತಾಯಿಸುತ್ತೇವೆ ಎಂದು ತೀರ್ಪಿನಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ.
ನೃತ್ಯ, ಹಾಡು, ಕುಡಿಯುವ ಮತ್ತು ತಿನ್ನುವ ಘಟನೆಯಲ್ಲ
ಮದುವೆಯು ಅತಿಯಾದ ಒತ್ತಡದಲ್ಲಿ ಕುಡಿಯುವುದು, ತಿನ್ನುವುದು, ನೃತ್ಯ ಮಾಡುವುದು ಅಥವಾ ವರದಕ್ಷಿಣೆ ಮತ್ತು ಉಡುಗೊರೆಗಳನ್ನು ನೀಡುವ ಮತ್ತು ಸ್ವೀಕರಿಸುವ ಘಟನೆಯಲ್ಲ, ಇದು ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು ಎಂದು ಪೀಠ ಹೇಳಿದೆ. ಹಿಂದೂ ವಿವಾಹ ಕಾಯ್ದೆಯ ಸೆಕ್ಷನ್ 8 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ವಿವಾಹ ನೋಂದಣಿ ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಸೆಕ್ಷನ್ 7 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಹಿಂದೂ ಪದ್ಧತಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಮದುವೆಯನ್ನು ನಡೆಸಲಾಗಿದೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಪುರಾವೆಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಪೀಠ ಹೇಳಿದೆ. ಸೆಕ್ಷನ್ 5 ರಲ್ಲಿ ಒದಗಿಸಲಾದ ಆಚರಣೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಮದುವೆಯನ್ನು ನಡೆಸಬೇಕು ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಯಾವುದೇ ಮದುವೆಯಲ್ಲಿ ಅದರ ಅನುಪಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ ಅಂತಹ ಮದುವೆಯನ್ನು ಕಾನೂನಿನ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಹಿಂದೂ ವಿವಾಹವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
