ಲಂಡನ್ ನಲ್ಲಿ ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಲಾದ ವೇದಾಂತ ಲಿಮಿಟೆಡ್, ಬಿಜೆಪಿಗೆ ₹97 ಕೋಟಿ ದೇಣಿಗೆ ನೀಡಿದೆ. ಈ ಮೊತ್ತವು ಹಿಂದಿನ ವರ್ಷಕ್ಕಿಂತ ನಾಲ್ಕು ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. ಚುನಾವಣಾ ಬಾಂಡ್ಗಳ ಮೂಲಕವೂ ದೊಡ್ಡ ಮೊತ್ತದ ದೇಣಿಗೆ ನೀಡಲಾಗಿದೆ.
ಲಂಡನ್ ಷೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಸರು ಮಾಡಿರುವ ಖ್ಯಾತ ಉದ್ಯಮಿ ಅನಿಲ್ ಅಗರ್ವಾಲ್ ಅವರ ಮಾಲೀಕತ್ವದ ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಕಂಪನಿ ವೇದಾಂತ ಲಿಮಿಟೆಡ್, ಆಡಳಿತಾರೂಢ ಭಾರತೀಯ ಜನತಾ ಪಕ್ಷಕ್ಕೆ (ಬಿಜೆಪಿ) ಭಾರೀ ಮೊತ್ತದ ದೇಣಿಗೆಯನ್ನು ನೀಡಿದೆ. ಮಾರ್ಚ್ 2025ಕ್ಕೆ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವ ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ₹97 ಕೋಟಿ ಪ್ರಮಾಣಕ್ಕೆ ತಲುಪಿದೆಯೆಂದು ಕಂಪನಿಯ ಇತ್ತೀಚಿನ ವಾರ್ಷಿಕ ವರದಿ ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಿದೆ. ಈ ಮೂಲಕ, ಕಳೆದ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಬಿಜೆಪಿಗೆ ವೇದಾಂತ ನೀಡಿದ ದೇಣಿಗೆಯ ಪ್ರಮಾಣವು ನಾಲ್ಕು ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ.
ಕಂಪನಿಯ “ವಿವಿಧ ವೆಚ್ಚಗಳು” ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ, ಲಂಡನ್ನಲ್ಲಿ ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಿರುವ ಪೋಷಕ ಸಂಸ್ಥೆಯಾದ ವೇದಾಂತ ರಿಸೋರ್ಸಸ್ ಪಿಎಲ್ಸಿಗೆ ಪಾವತಿಸಿದ ರಾಜಕೀಯ ದೇಣಿಗೆಗಳು, ನಿರ್ವಹಣಾ ಹಾಗೂ ಬ್ರಾಂಡ್ ಶುಲ್ಕ ವೆಚ್ಚಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. 2024-25ರಲ್ಲಿ ರಾಜಕೀಯ ದೇಣಿಗೆ ಒಟ್ಟು ₹157 ಕೋಟಿ ಆಗಿದ್ದು, ಹಿಂದಿನ ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಇದು ₹97 ಕೋಟಿ ಆಗಿತ್ತು.
ವಿವಿಧ ಪಕ್ಷಗಳಿಗೆ ನೀಡಿದ ದೇಣಿಗೆಗಳ ವಿವರ ಈಂತಿದೆ:
ಭಾರತೀಯ ಜನತಾ ಪಕ್ಷ (BJP) – ₹97 ಕೋಟಿ (2023-24ರಲ್ಲಿ ₹26 ಕೋಟಿ)
ಬಿಜು ಜನತಾ ದಳ (BJD) – ₹25 ಕೋಟಿ (2023-24: ₹15 ಕೋಟಿ)
ಜಾರ್ಖಂಡ್ ಮುಕ್ತಿ ಮೋರ್ಚಾ (JMM) – ₹20 ಕೋಟಿ (2023-24: ₹5 ಕೋಟಿ)
ಅಖಿಲ ಭಾರತ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸಮಿತಿ (INC) – ₹10 ಕೋಟಿ (2023-24: ₹49 ಕೋಟಿ)
ಇದರಿಂದ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ಗೆ ನೀಡಿದ ದೇಣಿಗೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದ್ದು, ಬಿಜೆಪಿಗೆ ನೀಡಿದ ದೇಣಿಗೆ ಗಗನಕ್ಕೇರಿದೆ. ವೇದಾಂತವು ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳಿಗೆ ಅತಿದೊಡ್ಡ ದೇಣಿಗೆ ನೀಡುವ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲೊಂದು ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದೆ.
ಚುನಾವಣಾ ಬಾಂಡ್ ಗಳ ಮೂಲಕ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ದೇಣಿಗೆ
2017ರಿಂದ ಆರಂಭವಾದ ಐದು ವರ್ಷಗಳ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಈಗ ರದ್ದಾದ ಚುನಾವಣಾ ಬಾಂಡ್ಗಳ ಮೂಲಕ ವೇದಾಂತ ಸುಮಾರು ₹457 ಕೋಟಿ ಮೊತ್ತದ ದೇಣಿಗೆಗಳನ್ನು ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳಿಗೆ ನೀಡಿದೆ. सुप್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಕಳೆದ ವರ್ಷ ಚುನಾವಣಾ ಬಾಂಡ್ಗಳನ್ನು “ಅಸಂವಿಧಾನಿಕ” ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿ ನಿಷೇಧಿಸಿದೆ.
ವೇದಾಂತದ ಜನ್ಹಿತ್ ಎಲೆಕ್ಟೋರಲ್ ಟ್ರಸ್ಟ್, ರಾಜಕೀಯ ದೇಣಿಗೆ ನೀಡಲು ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ಹಲವು ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಚುನಾವಣಾ ಟ್ರಸ್ಟ್ಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಟಾಟಾ, ರಿಲಯನ್ಸ್, ಭಾರ್ತಿ, ಎಂಪಿ ಬಿರ್ಲಾ, ಕೆಕೆ ಬಿರ್ಲಾ ಗುಂಪುಗಳು ಸಹ ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಟ್ರಸ್ಟ್ಗಳ ಮೂಲಕ ರಾಜಕೀಯ ದೇಣಿಗೆಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತಿವೆ. ಬಜಾಜ್ ಮತ್ತು ಮಹೀಂದ್ರಾ ಕೂಡ ಚುನಾವಣಾ ಟ್ರಸ್ಟ್ ಹೊಂದಿವೆ.
ಬ್ರಾಂಡ್ ಪರವಾನಗಿ ಶುಲ್ಕದಲ್ಲಿ ಮುಂಬರಿಯ ವೆಚ್ಚಗಳು
‘ವೇದಾಂತ’ ಬ್ರಾಂಡ್ ಬಳಕೆ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯತಂತ್ರ ಸೇವೆಗಳಿಗೆ ವೇದಾಂತ ಲಿಮಿಟೆಡ್ ತನ್ನ ಪೋಷಕ ಸಂಸ್ಥೆಯಾದ ವೇದಾಂತ ರಿಸೋರ್ಸಸ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ (VRL) ಜೊತೆ ಪರವಾನಗಿ ಮತ್ತು ಸೇವಾ ಶುಲ್ಕ ಒಪ್ಪಂದ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದೆ. ಈ ಶುಲ್ಕ ಕಂಪನಿಯ ಹಾಗೂ ಅದರ ಕೆಲವು ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆಗಳ ವಾರ್ಷಿಕ ವಹಿವಾಟಿನ ಶೇಕಡಾ 0.75 ರಿಂದ 3ರ ಮಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಪಾವತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
2024-25ರಲ್ಲಿ ವೇದಾಂತ ಕಂಪನಿಯು VRIL ಗೆ ಬ್ರಾಂಡ್ ಮತ್ತು ಇತರ ಶುಲ್ಕಗಳ ರೂಪದಲ್ಲಿ ₹2,397 ಕೋಟಿ ಪಾವತಿಸಿದ್ದು, ಹಿಂದಿನ ವರ್ಷ ಇದು ₹2,326 ಕೋಟಿ ಆಗಿತ್ತು.
ಇನ್ನೂ, ಕಂಪನಿಯು ಹಿಂದೂಸ್ತಾನ್ ಜಿಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ಗೆ ವಾರ್ಷಿಕ ಏಕೀಕೃತ ವಹಿವಾಟಿನ ಶೇಕಡಾ 1.70ರ ಸಬ್ಲೈಸೆನ್ಸಿಂಗ್ ಶುಲ್ಕದಲ್ಲಿ ಒಪ್ಪಂದ ನೀಡಿದೆ. ಫೆರೋ ಅಲಾಯ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ (FACOR) ಗೆ ಸಹ ಶೇಕಡಾ 2.50ರ ಶುಲ್ಕದಲ್ಲಿ ಒಪ್ಪಂದ ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಮಾರ್ಚ್ 31, 2025ಕ್ಕೆ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವ ಹಣಕಾಸು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಕಂಪನಿಯು ₹582 ಕೋಟಿ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಈ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ದಾಖಲಿಸಿದೆ (2023-24ರಲ್ಲಿ ₹477 ಕೋಟಿ).
ಮುಂಬೈ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಪಟ್ಟಿಮಾಡಲಾದ ವೇದಾಂತ ಲಿಮಿಟೆಡ್ನಲ್ಲಿ ವೇದಾಂತ ರಿಸೋರ್ಸಸ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ 56.38% ಪಾಲನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇತ್ತ ಅಮೆರಿಕದ ಕಿರು ಮಾರಾಟ ಸಂಸ್ಥೆಯಾದ ವೈಸ್ರಾಯ್ ರಿಸರ್ಚ್ ವೇದಾಂತ್ ಗ್ರೂಪ್ನ ಮೇಲೆ ಹಲವಾರು ಗಂಭೀರ ಆಕ್ಷೇಪಣೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಿರುವುದೂ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ.
