ಎಸ್.ಎಲ್. ಭೈರಪ್ಪ 1958ರ ‘ಭೀಮಕಾಯ’ದಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ ಸಾಹಿತ್ಯ ಯಾನದಲ್ಲಿ, ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರ, ಇತಿಹಾಸ, ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಮಾನವ ಮೌಲ್ಯಗಳ ಮೇಲೆ ಸುದೀರ್ಘ ಚಿಂತನೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದರು. ಧರ್ಮಶ್ರೀ, ಮತದಾನ, ವಂಶವೃಕ್ಷ ಮತ್ತು ಪರ್ವ ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಅವರ ಕಠಿಣ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಶ್ನಿಸುವ ಸಾಹಸ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.
ಡಾ ಎಸ್ಎಲ್ ಭೈರಪ್ಪನವರ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಕಾಶ್ ಬೆಳವಾಡಿ ಹೇಳಿದ್ದೇನು?
ಡಾ. ಎಸ್.ಎಲ್. ಭೈರಪ್ಪ (Dr S.L> Bhyrappa) ಅವರ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕೃತಿ “ಪರ್ವ” ಈಗ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ರಂಗಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ನಾಟಕದ ರೂಪದಲ್ಲಿಜೀವಂತವಾಗಿದೆ. ಖ್ಯಾತ ನಿರ್ದೇಶಕ ಪ್ರಕಾಶ್ ಬೆಳವಾಡಿ (Prakash Belawadi) ನಿರ್ದೇಶನದ ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಈ ನಾಟಕವು ಎಂಟು ಗಂಟೆಗಳ (8 ಗಂಟೆ) ಮಹತ್ವದ ಪ್ರದರ್ಶನವಾಗಿದೆ. ಒಕ್ಕಲಿಗ ದಂತಕಥೆಯಂತಹ ಈ ಕೃತಿಯನ್ನು ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಮೈಸೂರಿನಲ್ಲಿ ಮೊದಲಿನ ಒಂದು ಆವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಿ ನಾಟಕವಾಗಿ ಭೈರಪ್ಪನವರು ಮುಂಜಾನೆ ನೋಡಿದ್ದರು.
ಆದರೆ, ಇದರ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ರೂಪಾಂತರವನ್ನು ವೀಕ್ಷಿಸಲು ಅವರಿಗೆ ಸಾಧ್ಯವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ, ಕಳೆದ ವರ್ಷ ಭೈರಪ್ಪನವರು, ಈ ನಾಟಕದ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷಾಂತರವನ್ನು ನೋಡಲು ಬಂದಿದ್ದರು. ಇದು ಅವರ ಕೊನೆಯ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಉಪಸ್ಥಿತಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು.ರ್ವ ನಾಟಕದ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ವೀಕ್ಷಿಸಿದ ಸಾಹಿತಿ ಎಸ್ಎಸಲ್ ಭೈರಪ್ಪನವರು ಹೇಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ನೀಡಿದ್ದರು ಎಂಬುದನ್ನು ಅದೇ ಕೃತಿಯ ನಾಟಕದ ಕರ್ತೃ ನಿರ್ದೇಶಕ ಪ್ರಕಾಶ್ ಬೆಳವಾಡಿಯವರು ಹಂಚಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಇದನ್ನು ‘ಟೈಮ್ಸ್’ ಸಂದರ್ಶನದಿಂದ ಆಯ್ದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ.
ಪ್ರಕಾಶ್ ಬೆಳವಾಡಿ ಹೇಳಿಕೆ ಪ್ರಕಾರ, ನಾಟಕದ ಮೊದಲ ದಿನ ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಂದ ನಾಟಕ ಶುರುವಾದ ಸ್ವಲ್ಪವೇ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲುವಂತಾಯಿತು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅದರಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಂಡಿದ್ದ ಎಲ್ಲ ಕಲಾವಿದರಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ಆತಂಕ, ನಿರಾಸೆ ಮನೆಮಾಡಿತು. ಭೈರಪ್ಪನವರ ಎದುರಲ್ಲಿ ಹೀಗಾಗಿಹೋಯ್ತಲ್ಲ ಎಂಬ ಚಿಂತೆ ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಕಾಡುತ್ತಿತ್ತು.
ಆದರೆ ಭೈರಪ್ಪರು ಆ ‘ಪರ್ವ’ದ ನಿರ್ದೇಶಕರಾದ ಪ್ರಕಾಶ್ ಬೆಳವಾಡಿಯವರಿಗೆ ಕೈಮುಗಿದು, ಅವರಿಗೆ ಧೈರ್ಯ ತುಂಬಿದ್ದು ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಅಲ್ಲಿದ್ದ ಎಲ್ಲ ಕಲಾವಿದರ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಸಾಂತ್ವನ ಹೇಳಿದ್ದರು. ಮತ್ತೆ ಮರುನಾಟಕದ ಏರ್ಪಡಿಸಿದಾಗ ಖುಷಿಯಿಂದ ಮತ್ತೆ ಬಂದ ಭೈರಪ್ಪನವರು, ನಾಟಕವನ್ನು ಕೊನೆಯವರೆಗೂ ನೋಡಿ, ಅದರಲ್ಲಿ ಅನುಭವಿಸಿರುವ ಎಲ್ಲ ಕಲಾವಿದರುಗಳನ್ನು ಒಬ್ಬೊಬ್ಬರನ್ನಾಗಿ ಭೇಟಿಯಾಗಿ ಅವರೆಲ್ಲರಿಗೂ ನಮನ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರು. ಬಹುಶಃ ಅದೇ ಅವರ ಕೊನೆಯ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವೂ ಅಗಿತ್ತು’ ಎಂದಿದ್ದಾರೆ ನಿರ್ದೇಶಕ ಪ್ರಕಾಶ್ ಬೆಳವಾಡಿ.
“ಪರ್ವ” ನಾಟಕವು ಮಹಾಭಾರತದ ಕಥಾವಸ್ತುಗಳನ್ನ ಆಧರಿಸಿ, ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಜೊತೆಗೆ ವಿಭಿನ್ನ ಭಾಷಾ ರೂಪಗಳಲ್ಲೂ ಜನಸಾಮಾನ್ಯರ ಹೃದಯಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದಿದೆ. ಈ ನಾಟಕದ ಕಥೆ ಮಹಾಭಾರತದ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರಧಾರಿಗಳಾದ ಕುಂಥಿ, ದ್ರೌಪದಿಯನ್ನು ಕೇಂದ್ರವಾಗಿಸಿಕೊಂಡು ಭೌತಿಕ, ಮಾನಸಿಕ ಸಂಕಟಗಳ ಸಂಕಲನವಾಗಿದೆ. ನಾಟಕದ ಮೂಲಕ, ಸಂಕೀರ್ಣ ಮಾನವೀಯ, ಧಾರ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ನೈತಿಕ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಬಹಿರಂಗಮಾಡಲಾಗಿದೆ.
ಎಸ್.ಎಲ್. ಭೈರಪ್ಪ 1958ರ ಭೀಮಕಾಯದಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ ತಮ್ಮ ಸಾಹಿತ್ಯ ಯಾನದಲ್ಲಿ, ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರ, ಇತಿಹಾಸ, ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಮಾನವ ಮೌಲ್ಯಗಳ ಮೇಲೆ ಸುದೀರ್ಘ ಚಿಂತನೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದರು. ಧರ್ಮಶ್ರೀ, ಮತದಾನ, ವಂಶವೃಕ್ಷ ಮತ್ತು ಪರ್ವ ಹಿಂದಿನ ಪಶ್ಚಾತ್ತಾಪ ಮಾಡುವ ಕೃತಿಗಳಲ್ಲೂ ಭೈರಪ್ಪನವರ ಕಠಿಣ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಶ್ನಿಸುವ ಸಾಹಸ್ಯ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.
ಭೈರಪ್ಪರು 94 ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ನಿಧನರಾದರೂ, ಅವರ ಸಾಹಿತ್ಯವು ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಮಹತ್ವದ ಸ್ತಂಭವಾಗಿಯೇ ಉಳಿದಿದೆ. ಅವರು ಪಡೆದ ಪ್ರಮುಖ ಗೌರವಗಳು ಸರಸ್ವತಿ ಸಮ್ಮಾನ್, ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿ ಫೆಲೋಶಿಪ್, ಪದ್ಮಶ್ರೀ ಮತ್ತು ಪದ್ಮಭೂಷಣ ಸೇರಿದಂತೆ ಇವೆ. ಅವರ ಬರಹಗಳು ಮನಸ್ಸನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸುವ, ಪ್ರಚೋದಿಸುವ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಅನುಭವಗಳಿಗೆ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ನೀಡುವ ನೈತಿಕತೆ ಮತ್ತು ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿವೆ.
“ಪರ್ವ” ನಾಟಕದ ಈ ಯಶಸ್ವಿ ಪ್ರದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಬಹಳಷ್ಟು ಸಮಯ ಹಾಗೂ ಶ್ರಮ ಹೂಡಲಾಗಿದೆ. ಪ್ರಕಾಶ್ ಬೆಳವಾಡಿಯ ನಿರ್ದೇಶನದಲ್ಲಿ ಈ ನಾಟಕ ಮೊದಲು ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಯಿತು ಮತ್ತು ನಂತರ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆಗೆ ಪರಿವರ್ತಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ನಾಟಕವು ಪ್ರಮುಖ ನಾಟಕ ಸಂಗೀತಗಾರರ ಸಹಾಯದಿಂದ ನೃತ್ಯ, ಸಾಂಗೀತಿಕ ಮುಕ್ತಾಯಗೊಂಡಿದೆ. ಪ್ರೇಕ್ಷಕರು ಆಳವಾದ ತಾತ್ವಿಕ ಮತ್ತು ಮಾನವೀಯ ಅನುಭವಗಳೊಂದಿಗೆ ನಾಟಕವನ್ನು ಅನ್ಲಭ್ಯವಿರುವಂತೆ ಮೆಚ್ಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.
ಕನ್ನಡಿಗರಿಗಾಗಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಬೇರೆ ಭಾಷಾ ಜನರಿಗೂ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಉಣಬಡಿಸಿದೆ!
ಈ ನಾಟಕವು ಕನ್ನಡಿಗರಿಗಾಗಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಬೇರೆ ಭಾಷಾ ಜನರಿಗೂ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಧ್ರುವ ತಾರೆ ಎಸ್.ಎಲ್. ಭೈರಪ್ಪನವರ ಮಹತ್ವ ಮತ್ತು ಕರ್ನಾಟಕದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ವೈಭವವನ್ನು ತಲುಪಿಸುವ ಪ್ರಮುಖ ಸಾಧನೆಯಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಭೈರಪ್ಪನವರ ಸೃಷ್ಟಿಗೆ ಮಾನ್ಯತೆ ಹಾಗೂ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಚಿರಸ್ಥಾಯಿಯಾಗಲಿದೆ.
ಡಾ ಎಸ್ಎಲ್ ಭೈರಪ್ಪನವರು ಎಂದೆಂದಿಗೂ ಜೀವಂತ!
ಈ ನಾಟಕದೊಂದಿಗೆ ಭೈರಪ್ಪ ಅವರ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರಪಂಚವನ್ನು ಜೀವಂತಪಡಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನವು ಸಲುಭವಾಗಿ ಎಲ್ಲರ ಗಮನ ಸೆಳೆದಿದೆ. ಇವರ ಮೂಲಕ ಕನ್ನಡ ನಾಟಕಕ್ಕೂ, ಸಾಹಿತ್ಯಕ್ಕೂ ಹೊಸ ಅಧ್ಯಾಯ ಆರಂಭವಾಯಿತು. ಅದರೆ, ಈಗ ಕನ್ನಡದ ಮೇರು ಸಾಹಿತಿ ಎಸ್ಎಲ್ ಭೈರಪ್ಪನವರು ಇಹಲೋಕ ತ್ಯಜಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಬರಹದ ಬಹಳಷ್ಟು ಮೇರು ಕೃತಿಗಳ ಮೂಲಕ ಎಂದೆಂದಿಗೂ ಜೀವಂತವಾಗಿರುತ್ತಾರೆ.
